Himinninn, jörðin og allar lifandi verur bera vitni um ótrúlegan mátt Guðs. En hvers vegna skapaði hann þær? Hvað segir Biblían okkur um endanlegan tilgang hans og hvað merkir það fyrir líf okkar í dag?
Hvers vegna erum við hér?
Hafið þið einhvern tíma staldrað við og velt fyrir ykkur hvers vegna heimurinn er til? Hvers vegna skapaði Guð himin og jörð, dýrin, plönturnar og að lokum mannkynið? Var sköpunin aðeins birtingarmynd guðlegs máttar eða bjó að baki henni stærri tilgangur?
Þessar spurningar snúast um miklu meira en efnislegan uppruna heimsins. Þær varða sjálfa ástæðu þess að við erum til og framtíðina sem Guð hefur fyrirhugað jörðinni.
Biblían hefst á hinni stórfenglegu yfirlýsingu:
„Í upphafi skapaði Guð himin og jörð.“ — 1. Mósebók 1:1
Þetta er grundvöllurinn sem allur annar boðskapur Biblíunnar hvílir á. Guð er skapari alls og allt sem er til á honum tilveru sína að þakka.
En Biblían lætur ekki nægja að segja okkur hvernig sköpunin hófst. Hún opinberar smám saman hvers vegna Guð skapaði jörðina og hverju hann hyggst koma til leiðar á henni.
Skilningur á þessum tilgangi breytir því hvernig við lítum á líf okkar, ábyrgð okkar og framtíð.
Sköpun sem Guð heldur áfram að annast
Þegar við virðum fyrir okkur náttúruna sjáum við undraverða fjölbreytni, reglu og fegurð. Allt frá smæstu lifandi veru til víðáttu himingeimsins ber vitni um visku og mátt skaparans.
Sálmur 104 dregur upp fallega mynd af stöðugri umhyggju Guðs fyrir sköpun sinni. Þar er sagt frá vatninu sem dýrin fá, gróðrinum sem vex, árstíðunum sem skiptast á og óteljandi verum sem reiða sig á Guð um fæðu sína.
Sköpunin var ekki atburður sem Guð lauk við áður en hann sneri baki við verki sínu. Hann heldur áfram að viðhalda þeim heimi sem hann skapaði.
Sálmur 8 fjallar um annan undraverðan þátt sköpunarinnar. Þegar sálmaskáldið horfir til himins spyr það:
„Hvað er maðurinn, að þú minnist hans, og mannssonurinn, að þú látir þér annt um hann?“ — Sálmur 8:4 (ensk versatala)
Andstæðan er sláandi. Alheimurinn er gífurlegur en skapari hans lætur sér samt annt um mannkynið.
Mannverurnar eru ekki ómerkilegar tilviljanir í óendanlega stórum heimi. Þær eiga sér stað í meðvitaðri fyrirætlun Guðs.
Þetta leiðir okkur að grundvallarspurningu: Hvers væntir Guð af fólkinu sem hann hefur skapað?
Jörðin var ekki sköpuð til einskis
Ein skýrasta yfirlýsingin um tilgang Guðs er í Jesaja 45:18:
„Svo segir Drottinn, sá sem skapaði himininn, Guð sem mótaði jörðina og gerði hana, sá sem grundvallaði hana: Hann skapaði hana ekki til einskis, heldur mótaði hana til þess að hún yrði byggð. Ég er Drottinn og enginn annar.“ — Jesaja 45:18
Þessi orð hafa mikla þýðingu.
Guð skapaði ekki jörðina án tilgangs. Hann mótaði hana til þess að hún yrði byggð.
En við þurfum að hugleiða hvers konar íbúa Guð þráir.
Málið snýst ekki eingöngu um að fylla jörðina af fólki. Mannkynssagan eins og hún birtist í Biblíunni sýnir að fólki getur fjölgað og það byggt jörðina, um leið og það hafnar skaparanum og virðir boð hans að vettugi.
Tilgangur Guðs er því meiri en það eitt að mannkynið haldi áfram að vera til. Hann vill heim þar sem fólk viðurkennir vald hans, skilur vegu hans og þjónar honum fúslega.
Jörðin var ekki aðeins sköpuð til að fyllast af fólki, heldur að lokum af fólki sem endurspeglar eðli og dýrð skapara síns.
Hvað getum við lært af Nóa?
Frásögnin af Nóa sýnir með áhrifamiklum hætti sambandið milli skaparans og sköpunar hans.
Á kynslóðunum fyrir flóðið var mannkynið orðið sífellt spilltara. Í 6. kafla 1. Mósebókar er lýst heimi fullum af ofbeldi, illsku og skeytingarleysi gagnvart vegum Guðs.
Mennirnir höfðu snúið baki við tilganginum sem þeir voru skapaðir til að uppfylla.
Guð hafði gefið mannkyninu líf, stað til að búa á og tækifæri til að þekkja hann. Fólkið kaus samt að lifa á þann hátt sem var andstæður vilja hans.
Þar sem Guð er skaparinn hefur hann einnig vald til að dæma sköpun sína.
Flóðið sýndi að heimurinn er ekki eign mannkynsins sem það má nota án ábyrgðar eða afleiðinga.
Engu að síður opinberar frásögnin líka miskunn Guðs.
Okkur er sagt:
„Nói var réttlátur maður og óaðfinnanlegur meðal samtíðarmanna sinna. Nói gekk með Guði.“ — 1. Mósebók 6:9
Þótt heimurinn í kringum hann væri orðinn spilltur valdi Nói aðra leið.
Hann viðurkenndi vald Guðs, trúði orði hans og svaraði með hlýðni.
Fyrir tilstilli Nóa og fjölskyldu hans varðveitti Guð mannlegt líf og opnaði leið að nýju upphafi.
Þessi lærdómur á ekki síður við í dag. Við lifum í heimi þar sem boð Guðs eru oft hunsuð og mannlegar langanir settar ofar leiðsögn hans.
Fordæmi Nóa skorar á okkur að íhuga hvort við fylgjum háttum heimsins eða reynum að ganga með Guði.
Skaparinn hefur vald yfir sköpun sinni
Biblían notar ítrekað líkinguna um leirkerasmiðinn og leirinn til að skýra sambandið milli Guðs og mannkynsins.
Í Jeremía 18 sér spámaðurinn leirkerasmið að störfum við hjól sitt. Þegar kerið misheppnast mótar smiðurinn það á ný samkvæmt fyrirætlun sinni.
Þessi líking minnir okkur á að skaparinn hefur vald yfir því sem hann hefur búið til.
Í Jesaja 45 er sömuleiðis dregin í efa sú hugmynd að menn geti véfengt rétt Guðs til að stjórna sköpun sinni.
Ker getur ekki með skynsamlegum hætti gert tilkall til valds yfir þeim sem mótaði það.
Samt hegðar mannkynið sér oft eins og það hafi rétt til að ákveða sjálft, óháð Guði, hvað sé gott og illt.
Fólk mótar sín eigin gildi, setur sínar eigin reglur og afneitar stundum jafnvel tilvist skaparans.
En skoðanir okkar geta ekki breytt þeirri staðreynd að Guð hefur vald.
Ef Guð skapaði okkur hlýtur skilningur á vilja hans að vera grundvallaratriði í því að vita hvernig við eigum að lifa.
Þetta snýst ekki aðeins um að viðurkenna að Guð sé til. Spurningin er hvort við séum fús til að taka við leiðsögn hans.
Að viðurkenna Guð sem skapara felur einnig í sér að viðurkenna ábyrgð okkar gagnvart honum.
Öll sköpunin er kölluð til að lofa Guð
Sálmur 148 dregur upp stórfenglega mynd af allri sköpuninni sem lofar skapara sinn.
Sálmurinn kallar á himininn, sólina, tunglið, stjörnurnar, sjávarverurnar, fjöllin, trén, dýrin og allt mannkyn til að lofa Drottin.
Hvers vegna?
Vegna þess að allt á tilvist sína undir boði hans.
Náttúran birtir mátt og visku Guðs einfaldlega með því að vera til og starfa samkvæmt þeirri skipan sem hann hefur komið á.
Mannverurnar bera hins vegar sérstaka ábyrgð. Við getum lært um skapara okkar, skilið boð hans og valið meðvitað hvort við hlýðum honum.
Lofgjörð okkar ætti því að vera meira en orð ein.
Líf sem helgað er Guði og einkennist af trúfesti, auðmýkt, hlýðni og kærleika er lifandi vitnisburður um að við viðurkennum hann sem skapara.
Mannlegar hugmyndasmíðar geta ekki táknað Guð
Þegar Páll postuli talaði við Aþeninga ávarpaði hann samfélag fullt af trúarsiðum og myndum margra guða.
Boðskapur hans, sem skráður er í Postulasögunni 17, hófst með því að beina athyglinni að hinum sanna skapara:
„Guð, sem gerði heiminn og allt sem í honum er, er Drottinn himins og jarðar og býr ekki í musterum sem mannshendur hafa gert.“ — Postulasagan 17:24
Páll útskýrði að ekki væri hægt að sýna hinn lifandi Guð með fullnægjandi hætti í hlutum úr gulli, silfri eða steini.
Guð er ekki uppfinning manna.
Þvert á móti á mannkynið honum tilveru sína að þakka.
Páll kenndi að Guð hefði skapað mennina með það í huga að þeir leituðu hans.
Boðskapurinn skiptir enn máli á okkar tímum. Þótt form skurðgoðadýrkunar kunni að hafa breyst getur fólk enn sett auðæfi, eignir, stöðu, völd eða persónulegan metnað ofar skapara sínum.
Allt sem ryður Guði úr þeim sessi sem honum ber í lífi okkar getur komið í stað þeirrar tilbeiðslu og hlýðni sem honum er skyldug.
Boðskapur Páls fól líka í sér brýna hvatningu til iðrunar:
„Guð hefur látið tíma vanþekkingarinnar líða hjá, en nú býður hann öllum mönnum alls staðar að iðrast.“ — Postulasagan 17:30
Að viðurkenna tilgang Guðs krefst viðbragða.
Það kallar á breytingu á hugsun okkar, forgangsröðun og hegðun.
Jesús Kristur og uppfylling tilgangs Guðs
Ef tilgangur Guðs er að fylla jörðina fólki sem endurspeglar dýrð hans, hvernig getur sá tilgangur náð fram að ganga þegar mannkynið hefur aftur og aftur sýnt tilhneigingu sína til syndar og óhlýðni?
Svarið er að finna í Jesú Kristi.
Allt sitt líf sýndi Jesús fullkomna hlýðni við himneskan föður sinn. Þar sem mannkynið brást var hann trúr.
Með dauða hans og upprisu lagði Guð grundvöll að fyrirgefningu, endurlausn og von um eilíft líf.
Upprisa Jesú var ekki aðeins einstakt kraftaverk. Hún var afgerandi skref í átt að uppfyllingu tilgangs Guðs með mannkyninu.
Biblían kennir að Jesús Kristur muni snúa aftur til jarðar til að stofna ríki Guðs.
Þetta framtíðarríki er lykilatriði þegar við reynum að skilja hvers vegna sköpunin er til.
Guð hefur ekki yfirgefið heiminn vegna illsku manna og hann hefur ekki gleymt upprunalegri fyrirætlun sinni.
Þess í stað mun hann fullkomna hana fyrir tilstilli Jesú Krists.
Réttlæti og viðurkenning á valdi Guðs munu einkenna ríki hans.
Þeir sem teljast verðugir munu öðlast líf í því ríki og taka þátt í uppfyllingu tilgangs Guðs á jörðinni.
Komandi dómsdagur
Ræða Páls í Aþenu endaði ekki einfaldlega með þeirri fullyrðingu að Guð hefði skapað heiminn.
Hann útskýrði einnig að Guð hefði ákveðið dag þegar hann myndi dæma heiminn með réttvísi fyrir Jesú Krist. Guð gaf vissu um þetta með því að reisa Jesú upp frá dauðum (Postulasagan 17:31).
Tengslin milli sköpunar og dóms eru mikilvæg.
Vegna þess að Guð skapaði heiminn hefur hann vald til að ákveða hvernig íbúar hans eiga að lifa og kalla þá til ábyrgðar.
Dagar Nóa sýna að guðlegur dómur er ekki innantóm viðvörun.
En varðveisla Nóa sýnir einnig að Guð býður leið til hjálpræðis þeim sem svara honum af trúfesti.
Endurkoma Jesú Krists mun leiða mannkynið augliti til auglitis við vald skapara síns.
Þess vegna er nauðsynlegt að við hugleiðum stöðu okkar áður en sá dagur kemur.
Lifum við samkvæmt boðum Guðs?
Leitumst við við að skilja orð hans?
Er trú, iðrun og hlýðni að vaxa í lífi okkar, eins og hann krefst?
Eða leyfum við gildum og truflunum þessa heims að ráða ferðinni í lífi okkar?
Þessar spurningar snerta hvert og eitt okkar.
Jörðin mun fyllast dýrð Guðs
Biblían veitir stórfenglegt lokasvar við spurningunni hvers vegna Guð skapaði jörðina.
Í 4. Mósebók 14:21 lýsir Guð yfir:
„En svo sannarlega sem ég lifi mun öll jörðin fyllast dýrð Drottins.“ — 4. Mósebók 14:21
Sömu framtíð er lýst í Habakkuk 2:14:
„Því að jörðin mun fyllast þekkingu á dýrð Drottins, eins og vatnið hylur hafið.“ — Habakkuk 2:14
Hér sjáum við hinn endanlega tilgang sköpunarinnar.
Guð ætlar að dýrð hans fylli alla jörðina.
Það merkir miklu meira en að fagur náttúruheimur sé til, hversu undraverður sem hann er þegar.
Það bendir til heims sem umbreyttur verður af réttlæti, þar sem vegir Guðs verða skildir og vald hans viðurkennt fúslega.
Heimurinn mun ekki um aldur og ævi vera í núverandi ástandi ofbeldis, eigingirni, þjáninga og uppreisnar.
Tilgangur Guðs mun ná fram að ganga.
Jörðin sem hann skapaði mun uppfylla það hlutverk sem hann ætlaði henni.
Með verki Jesú Krists og stofnun ríkis Guðs mun dýrð skaparans að lokum fylla jörðina.
Hvað merkir þetta fyrir okkur í dag?
Að skilja tilgang Guðs er ekki aðeins fræðileg æfing.
Það krefst persónulegra viðbragða.
Ef Guð er skapari okkar tilheyrir líf okkar honum. Ef hann hefur opinberað vilja sinn í Biblíunni ættum við að gera allt sem við getum til að skilja hann og hlýða honum.
Ef Jesús Kristur á að snúa aftur og stofna ríki Guðs ættum við að búa okkur undir þann dag.
Fordæmi Nóa sýnir að trúfesti er möguleg jafnvel í heimi sem að mestu leyti hefur snúið baki við Guði.
Kennsla Páls minnir okkur á að iðrun er nauðsynleg.
Líf, dauði og upprisa Jesú Krists veita okkur fullvissu um að fyrirheit Guðs geti ræst.
Og loforðið um heim sem fyllist dýrð Guðs gefur okkur dásamlega framtíðarvon.
Við stöndum því frammi fyrir vali.
Við getum lifað fyrst og fremst fyrir tímabundnar áhyggjur og metnað núverandi lífs, eða við getum leitast við að verða hluti af eilífum tilgangi skapara okkar.
Biblían býður okkur að velja síðari leiðina.
Niðurstaða: Staða okkar í hinni miklu fyrirætlun Guðs
Guð skapaði ekki himin og jörð að ástæðulausu.
Hann leiddi mannkynið ekki til lífs aðeins til þess að það lifði stutta stund og hyrfi svo inn í söguna.
Frá upphafi hafði hann tilgang og í allri Biblíunni sjáum við þann tilgang opinberast smám saman.
Skaparinn viðheldur heiminum, kallar mannkynið til að viðurkenna vald sitt, býður hjálpræði fyrir Jesú Krist og lofar framtíðarríki þar sem dýrð hans mun fylla jörðina.
Mikilvægasta spurningin er því ekki aðeins: „Hvers vegna skapaði Guð heiminn?“
Hún er einnig þessi:
„Lifi ég á þann hátt sem samrýmist tilganginum sem Guð skapaði mig til að uppfylla?“
Hvert okkar verður að svara þeirri spurningu.
Hin dásamlega fullvissa Ritningarinnar er að tilgangur Guðs mun ekki bregðast. Jörðin mun fyllast dýrð hans.
Tækifærið sem okkur gefst í dag er að svara orði hans, ganga trúfastlega á vegum hans og sækjast eftir stað í þeirri dýrlegu framtíð.
Nánari biblíulestur
• 1. Mósebók 1:1; 6:5–9 — Sköpunin og fordæmi Nóa.
• Sálmarnir 8 og 104 — Umhyggja Guðs fyrir mannkyninu og sköpun sinni.
• Sálmur 148 — Öll sköpunin er kölluð til að lofa skapara sinn.
• Jesaja 45:9–18 — Vald skaparans og tilgangur hans með jörðina.
• Jeremía 18:1–10 — Leirkerasmiðurinn og leirinn.
• Postulasagan 17:22–31 — Skaparinn, iðrunin og komandi dómur.
• 4. Mósebók 14:21; Habakkuk 2:14 — Fyrirheit Guðs um að fylla jörðina dýrð sinni.
Comments